Van slobkous tot sokschoen

Vetements, Fall 2016 ready-to-wear

Het afgelopen jaar kwam een bepaald model schoenen veelvuldig voorbij in het straatbeeld en bij de bekende modemerken; nauwsluitende laarsjes, die als een sok aan het been zitten. Aan dit type schoeisel wordt dan ook gerefereerd met termen als sokschoen of sock boots. De trend werd gezet door Vetements, een jong modecollectief uit Parijs. Het label stuurde, tijdens hun voorjaarsshow van 2016, modellen de catwalk op met hooggehakte, halfhoge laarzen met de look van een sportsok. Hoe vernieuwend en eigentijds het ontwerp mag lijken, in de modegeschiedenis zien we de combinatie van sok met schoen op verschillende manieren terug.

Van functioneel naar fashionable

In de negentiende eeuw zien we een duidelijk modeverschijnsel waarbij sokken over schoenen werden gedragen; de slobkousen. De kousen fungeerden als beschermkappen voor de benen en werden over de instap van de schoen gedragen en met een riempje onder de voet bevestigd. De eerste slobkousen werden voornamelijk gedragen in het leger, door de infanterie. De kousen gaven de laarzen en de broek bescherming tegen beschadiging en vuil. Vandaar het woord slob, wat ‘smerigheid’ betekent. Later werd de slobkous een algemene accessoire, dat werd gedragen door zowel mannen, vrouwen als kinderen. Rond 1920 kreeg de slobkous een meer stijlvolle status; toen werden ze vooral door dandy’s gedragen, in combinatie met lakschoenen. Tegenwoordig maken de slobkousen nog steeds onderdeel uit van militaire uniformen.

slobkous, foto: © Cooper’s Choice via mode-abc.com
slobkous, foto: © Cooper’s Choice via mode-abc.com

Een vergelijkbare accessoire die met én over schoenen wordt gedragen is de beenwarmer. Hoewel in eerste instantie ontworpen als hulpmiddel voor dansers, werden de beenwarmers hét iconische beeld van eigthies fashion. Felgekleurde exemplaren werden gedragen bij zowel sneakers als pumps.

Nederlandse voorlopers

Waar slobkousen en beenwarmers nog separate onderdelen waren, zien we op een gegeven moment schoeisel waarbij sok en schoen daadwerkelijk met elkaar verbonden werden. In de collecties van Nederlandse musea zijn prachtige  sokschoen exemplaren te vinden, ook nog eens van Nederlandse bodem.

Lola Pagola, opgericht in 1985 door ontwerpers Marijke Bruggink en Marlie Witteveen, bracht begin jaren negentig de ‘’dip’’ serie uit. Deze lijn bestond uit schoenen die gemaakt werden van latex en textiel. Onderdeel van deze serie waren uit latex gegoten pumps, waaraan een stoffen sok was bevestigd.

Lola Pagola, rubberdip pumps zwart en wit, 1992, Centraal Museum
Lola Pagola, rubberdip pumps zwart en wit, 1992, Centraal Museum

Verwante ontwerpen zien we terug bij de Brabantse schoenmaker Jac Bergmans en modeontwerper Mart Visser. Beide heren ontwierpen een pump waarbij een lange pantykous over de pump werd getrokken.

Links: Jac Bergmans, ca. 1970. Rechts: Mart Visser, 1998-2002, beide Nederlands Leder en Schoenen Museum
Links: Jac Bergmans, ca. 1970. Rechts: Mart Visser, 1998-2002, beide Nederlands Leder en Schoenen Museum

Hester Vlamings liet zich inspireren door de slobkous en creëerde een pump en een laars waaraan een slobkous bevestigd kon worden.

Hester Vlamings, pump Belinda, 2004
Hester Vlamings, pump Belinda, 2004

Sportsokken

Terug naar het heden. Het werd namelijk dé hype van 2016; Vetements maakte van de sok en de schoen één samengesmolten geheel. Waar bij de voorlopers de verbinding tussen sok en schoen nog zichtbaar was, worden de laarsjes van Vetements letterlijk als een sok aangetrokken. Het merk heeft een no-nonsense benadering van high-fashion en het collectief geeft zijn eigen draai aan bestaande kledingstukken. Een visie die duidelijk zichtbaar is in het ontwerp van de sock boots: sportsokken met een plastic aansteker die fungeert als hak.

Vetements, Spring 2016 ready-to-wear, foto: © Vogue Runway
Vetements, Spring 2016 ready-to-wear, foto: © Vogue Runway

De Vetements sock boot inspireerde merken van Céline tot Zara tot het maken van nauwsluitende laarzen, waar de stoffen sok werd vervangen door onder andere soepel leer, glitterstof en fluweel. Rapper/designer Kanye West produceerde bijna een identiek Vetements model; hoge hakken met een bovenwerk van stretchmateriaal. Zijn ontwerp kreeg veel exposure op sociale media als Instagram, iets wat de sock boot trend nog meer stimuleerde.

Van sokschoen tot ?

Het verhaal eindigt niet met sokken. Het creatieve brein achter Vetements is Demna Gvasalia; recentelijk benoemd als creative director van Balenciaga. Voor de 2017 voorjaarscollectie van Balenciaga ging Gvasalia nog een stap verder: modellen liepen op de catwalk in een outfit waarbij de laarzen en broek uit één stuk zijn gemaakt.

Balenciaga, Spring 2017 ready-to-wear, foto: © Vogue Runway
Balenciaga, Spring 2017 ready-to-wear, foto: © Vogue Runway.

Komend seizoen zal de sokschoen, van kort tot lang, nog steeds veel te zien zijn in het modebeeld. Ben je er nog niet van overtuigd of je een paar aan je voeten wilt? Op diverse blogs zijn Do-It-Yourself voorbeelden te vinden, waarmee je eenvoudig je eigen paar kan maken. Alles wat je nodig hebt is een paar pumps, een paar sokken en een schaar...

Bronnen

Mode-ABC 
Lola Pagola
Vetements
Nederlands Leder en Schoenen Museum 

Doe een aanvulling

Vul deze informatie aan of geef een reactie

5
 
Auteur
Content specialist bij Witteveen Mode
Datum
25 januari 2017
Doorzoek de website met tags
schoenenslobkoussokschoen